Startups zijn jong, ambitieus en vol energie. Toch weten veel mensen niet precies wat een startup is of hoe zo’n jong bedrijf in elkaar zit. Een startup is een nieuw bedrijf dat werkt aan een product of dienst die een probleem oplost. Vaak op een manier die er nog niet eerder was. Wat een startup onderscheidt van een gewoon nieuw bedrijf, is de wil om snel te groeien. Niet lokaal of langzaam, maar liefst zo groot en zo snel mogelijk.
Wat een startup anders maakt dan andere bedrijven
Een bakker die een zaak opent, begint ook een nieuw bedrijf. Toch noem je dat geen startup. Het verschil zit in het doel en de aanpak. Een jong techbedrijf zoekt naar een model dat steeds opnieuw werkt, zonder dat je er elke keer evenveel tijd in hoeft te stoppen. Denk aan een app die duizenden mensen tegelijk kunnen gebruiken. De bakker kan maar een beperkt aantal broden per dag maken. Het nieuwe techbedrijf kan met hetzelfde product miljoenen klanten bedienen. Die mogelijkheid om op te schalen zonder dat de kosten evenredig meegroeien, is wat een startende onderneming in dit opzicht bijzonder maakt. Veel van deze bedrijven richten zich op technologie, maar dat hoeft niet altijd zo te zijn. Ook in de zorg, het onderwijs of de duurzaamheidssector ontstaan steeds meer nieuwe bedrijven met een vergelijkbare aanpak.
De lean startup methode: testen voordat je alles inzet
Vroeger bouwden bedrijven eerst een volledig product en brachten dat daarna op de markt. Als het niet werkte, was er vaak al veel geld en tijd verloren. De lean startup methode draait dat om. Je begint met een zo eenvoudig mogelijke versie van je product, ook wel een minimum viable product genoemd. Daarmee ga je zo snel mogelijk de markt op om te zien of mensen het willen gebruiken. Je verzamelt feedback, past het aan en probeert het opnieuw. Dit proces heet de build measure learn cyclus. Door klein te beginnen en snel te leren, verklein je het risico dat je maanden werkt aan iets wat niemand nodig heeft. Deze aanpak werd bekend gemaakt door Eric Ries en wordt nu wereldwijd toegepast door zowel kleine nieuwe bedrijven als grote organisaties die intern willen vernieuwen.
Financiering en de rol van investeerders
Geld is voor bijna elk jong bedrijf een uitdaging. In het begin is er weinig inkomen, maar wel veel kosten. Daarom zoeken veel oprichters naar externe financiering. Een veelgebruikte vorm is durfkapitaal, ook wel venture capital genoemd. Een investeerder geeft geld in ruil voor een deel van het bedrijf. Die investeerder hoopt dat het bedrijf later veel meer waard wordt. Naast durfkapitaal zijn er ook business angels, dat zijn particuliere investeerders die vaak ook kennis en netwerk meebrengen. Crowdfunding is een andere optie, waarbij je via een platform kleine bedragen ophaalt bij een grote groep mensen. De fase waarin een jong bedrijf zich bevindt, bepaalt vaak welke vorm van financiering het meest geschikt is. In de vroegste fase, ook wel de seed fase genoemd, gaat het om kleine bedragen om het idee te testen. Later, als het concept werkt, kunnen grotere investeringsrondes volgen.
Waarom veel startups mislukken en wat daarvan te leren valt
Statistieken laten zien dat een groot deel van de nieuwe technologiebedrijven binnen vijf jaar stopt. De oorzaken zijn divers. Soms is er geen echte vraag naar het product. Soms loopt het geld op voordat het bedrijf winstgevend is. Teamconflicten, slechte timing of hevige concurrentie spelen ook een rol. Dat klinkt ontmoedigend, maar mislukking wordt in de startupwereld vaak gezien als een leermoment. Veel succesvolle oprichters hebben eerder een of meerdere pogingen gedaan die niet werkten. De kennis die ze daarmee opdeden, hielp hen later. Dit neemt niet weg dat mislukken pijnlijk en kostbaar kan zijn. Goede voorbereiding, het luisteren naar klanten en het durven aanpassen van je koers zijn manieren om de kans op succes te vergroten. Een idee alleen is nooit genoeg. Uitvoering, doorzettingsvermogen en de bereidheid om te leren maken uiteindelijk het verschil.
Veelgestelde vragen
Hoe lang is een bedrijf een startup?
Er is geen vaste termijn. Een bedrijf wordt meestal nog een startup genoemd zolang het sterk groeit, nog op zoek is naar een werkend verdienmodel en nog niet volledig volwassen is als organisatie. Zodra een bedrijf stabiel is en een duidelijk verdienmodel heeft, spreek je eerder van een gevestigd bedrijf.
Wat is het verschil tussen een startup en een scale up?
Een startup is in de fase van zoeken en testen. Een scale up heeft al bewezen dat het product werkt en is bezig om snel te groeien. Bij een scale up ligt de nadruk op uitbreiding naar nieuwe markten, meer klanten en een groter team, terwijl het basismodel al staat.
Moet een startup altijd met technologie te maken hebben?
Nee, een startup hoeft niet altijd een techbedrijf te zijn. Technologie speelt wel vaak een rol, omdat digitale producten makkelijk op te schalen zijn. Toch zijn er ook succesvolle jonge bedrijven in de voedingsindustrie, de mode of de gezondheidszorg die als startup zijn begonnen zonder dat technologie de kern van het product was.
Wat betekent pivot bij een startup?
Een pivot is een bewuste koerswijziging. Als blijkt dat het oorspronkelijke idee niet werkt, kan een jong bedrijf besluiten om het product, de doelgroep of het verdienmodel aan te passen. Dit is geen mislukking, maar juist een teken dat het team luistert naar de markt en bereid is te veranderen.