Kansen zien, die kansen pakken en er waarde mee creëren: dat is in een notendop wat ondernemerschap inhoudt. Het gaat niet alleen om het hebben van een eigen bedrijf, maar om een manier van denken en handelen die je in staat stelt om iets nieuws te bouwen of te verbeteren. Ondernemerschap draait om drie activiteiten tegelijk: kansen herkennen, die kansen benutten en daarmee toegevoegde waarde bieden aan anderen.
Wat is ondernemerschap precies?
Ondernemerschap is het proces van het starten, opbouwen en runnen van een eigen onderneming of initiatief, met als doel daar inkomen of waarde uit te halen. Je bedenkt een idee, zet het in de praktijk om en probeert er een succes van te maken. Dat kan een eigen bedrijf zijn, maar ook ondernemend gedrag binnen een organisatie valt hieronder.
De kern van ondernemerschap is dat je niet afwacht, maar zelf in actie komt. Je ziet een probleem of een gat in de markt, en je doet er iets mee. Dat vraagt om initiatief, doorzettingsvermogen en de bereidheid om risico te nemen.
Ondernemerschap als eigenschap, niet alleen als beroep
Veel mensen denken bij ondernemerschap meteen aan een zzp’er of een directeur-eigenaar. Maar ondernemerschap is ook een competentie, een persoonlijke eigenschap die je overal kunt inzetten. Iemand die binnen een bedrijf nieuwe ideeën aandraagt, verbindingen legt of verantwoordelijkheid neemt zonder dat iemand dat vraagt, toont ook ondernemerschap.
Dit noem je soms intrapreneurship: ondernemend zijn als werknemer. Je handelt zelfstandig, denkt in oplossingen en neemt initiatief. Werkgevers waarderen deze eigenschap steeds meer, omdat het bijdraagt aan groei en vernieuwing van een organisatie.
Wat zijn de kenmerken van een ondernemer?
Niet iedereen is van nature een ondernemer, maar ondernemerschap is voor een groot deel te leren. Wel zijn er eigenschappen die ondernemers herkenbaar maken. De meest voorkomende zijn:
- Kansen zien waar anderen problemen zien
- Initiatief nemen zonder dat iemand je dat vraagt
- Omgaan met onzekerheid en risico
- Doorzetten bij tegenslagen
- Creatief denken en buiten bestaande kaders werken
- Verantwoordelijkheid nemen voor eigen keuzes en resultaten
- Netwerken en samenwerken met anderen
Je hoeft niet aan alle kenmerken te voldoen om succesvol te ondernemen. Veel ondernemers zijn sterk in een deel van deze eigenschappen en omringen zich met mensen die aanvullen wat zij minder goed beheersen.
Wat is het verschil tussen een ondernemer en een manager?
Een ondernemer en een manager lijken soms op elkaar, maar er zijn duidelijke verschillen. Een ondernemer richt zich op het creëren van iets nieuws. Hij of zij neemt risico, zoekt kansen en bouwt iets op van grond af aan. Een manager richt zich meer op het besturen en optimaliseren van wat er al bestaat. Hij of zij zorgt dat processen goed lopen en mensen effectief samenwerken.
In de praktijk overlappen deze rollen vaak. Een ondernemer die zijn bedrijf laat groeien, moet ook leren managen. En een goede manager toont regelmatig ondernemende eigenschappen door kansen te signaleren en beslissingen te nemen.
Hoe begin je met ondernemen?
Ondernemerschap begint met een idee en de bereidheid om ermee aan de slag te gaan. Er is geen vaste route, maar er zijn stappen die bijna elke ondernemer doorloopt:
- Bedenk welk probleem je oplost of welke behoefte je vervult
- Onderzoek of er een markt is voor jouw idee
- Schrijf een eenvoudig plan met jouw aanpak en doelen
- Kies een rechtsvorm, zoals eenmanszaak of bv
- Schrijf je in bij de Kamer van Koophandel
- Bepaal hoe je klanten gaat bereiken en wat je gaat vragen voor jouw product of dienst
- Begin klein, leer van de praktijk en pas aan waar nodig
Je hoeft niet alles perfect te hebben voordat je begint. Veel succesvolle ondernemers zijn gestart met een minimale versie van hun idee en hebben dat gaandeweg verbeterd op basis van feedback van klanten.
Waarom is ondernemerschap waardevol?
Ondernemerschap heeft waarde op meerdere niveaus. Voor jouzelf biedt het vrijheid, zelfstandigheid en de kans om iets op te bouwen dat echt van jou is. Je bepaalt je eigen koers en bent verantwoordelijk voor je eigen succes.
Voor de samenleving zorgt ondernemerschap voor werkgelegenheid, innovatie en economische groei. Nieuwe bedrijven lossen problemen op, brengen nieuwe producten op de markt en dagen bestaande sectoren uit om beter te worden. Ondernemerschap is daarmee een belangrijke drijvende kracht achter verandering en verbetering in de maatschappij.
Veelgestelde vragen over ondernemerschap
Is ondernemerschap iets wat je kunt leren?
Ja, ondernemerschap is grotendeels aan te leren. Eigenschappen zoals kansen zien, risico’s inschatten en netwerken kun je ontwikkelen door ervaring, opleiding en door te oefenen in de praktijk. Sommige eigenschappen, zoals doorzettingsvermogen, kun je bewust trainen. Je hoeft niet geboren te zijn als ondernemer om succesvol te zijn.
Wat is het verschil tussen ondernemen en zelfstandig werken?
Zelfstandig werken, zoals als zzp’er, is een vorm van ondernemen. Maar ondernemen gaat verder dan alleen voor jezelf werken. Bij ondernemerschap gaat het om het actief zoeken naar kansen, het opbouwen van iets en het creëren van waarde. Een zelfstandige kan dit doen, maar ook iemand die een bedrijf met meerdere medewerkers runt of een sociale onderneming opbouwt.
Kun je ook ondernemer zijn zonder eigen bedrijf?
Ja, dat kan. Ondernemerschap is ook een competentie die je als werknemer kunt tonen. Wie binnen een organisatie kansen signaleert, initiatief neemt en verantwoordelijkheid pakt, handelt ondernemend. Dit wordt ook wel intrapreneurship genoemd en wordt door veel werkgevers als een waardevolle eigenschap gezien.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij beginnende ondernemers?
Beginnende ondernemers wachten soms te lang met starten omdat ze willen dat alles perfect is. Andere veelgemaakte fouten zijn: te weinig marktonderzoek doen, de financiën onderschatten, geen duidelijke doelgroep kiezen of te weinig netwerken. Leren van kleine fouten in een vroeg stadium is beter dan wachten op het perfecte moment.